Bouwmaterialen Knoop van Kessel-Lo krijgen tweede leven
Bij de voorbereiding van de herinrichting van de Knoop van Kessel-Lo sloopte stad Leuven een aantal panden die al geruime tijd leeg stonden en verloederd waren. Een groot deel van de bouwmaterialen uit die afgebroken gebouwen geeft de stad een tweede leven via de Materialenbank. De blauwe steen uit enkele panden krijgt zelfs een plek in het gerestaureerde stadhuis.
“Het is een bewuste keuze om zo veel mogelijk bouwmaterialen te hergebruiken. Dat is niet alleen kostenefficiënt, het helpt de stad ook om haar klimaatambities waar te maken. De bouwsector is verantwoordelijk voor 36% van de CO2-uitstoot in Europa”, zegt schepen voor klimaat en duurzaamheid Thomas Van Oppens. “In Leuven willen we die cijfers sterk inperken. Daarom openden we in 2021 de Materialenbank. Het is een fysieke locatie en online catalogus waar je tweedehands bouwmaterialen, voornamelijk verschillende soorten gerecupereerd hout en steen, kan kopen. Veel van deze materialen zijn nog in goede staat. Het zou echt zonde zijn om die bij het afval te gooien.”
Inventariseren en vervolgens demonteren
Voor de afbraakwerken ging de Materialenbank rond in de 29 panden. Ze maakten een inventaris van materialen die in aanmerking kwamen voor hergebruik. Wonen en Werken, de sociale tewerkstellingsorganisatie die nauw samenwerkt met de Materialenbank, demonteerde vervolgens een groot deel van deze materialen. Het ging om verschillende houten vloeren, keukens en keukentoestellen, badkamermateriaal, radiatoren en toiletten.
Vervolgens demonteerde de aannemer stalen profielen en 60 tot 80 houten balken. Niet alle houten balken kwamen in aanmerking. Een balk moet minstens 2 meter lang en onbeschilderd zijn en uiteraard vrij van houtrot, schimmel of houtworm om hem te kunnen hergebruiken.
Ook steenmateriaal werd onder de loep genomen: er werden zo’n 65 gestapelde paletten van volle bakstenen verzameld die in aanmerking komen voor hergebruik. Daarnaast krijgen ook 2 à 3 m³ aan blauwsteen van plinten en dorpels een tweede leven als tegels bij de restauratie van het stadhuis. Voor de rest van het steenmateriaal onderzoekt de stad nog in hoeverre ook dat in aanmerking kan komen voor hergebruik.
Succesverhaal
Atelier Circuler runt de Materialenbank op vraag van stad Leuven en met ondersteuning van de stad. “We proberen materiaal-bronnen zoals aan de knoop van Kessel-lo zo nauw mogelijk aan te doen sluiten bij de marktvraag”, vertelt August Smessaert, coördinator van Atelier Circuler. “Door onze ervaring met zowel professionele als particuliere klanten, weten we al beter welke materiaalstromen snel terug in circulatie geraken. Zo houden we de keten en het proces zo kort mogelijk. Bijna alle materialen die ontgonnen waren, zijn intussen door de Materialenbank te koop aangeboden en verkocht.”
“Ik ben ongelooflijk blij met onze samenwerking met de Materialenbank”, zegt Van Oppens. “We zien bovendien ook dat andere grote spelers zoals KU Leuven en imec hun weg naar de Materialenbank snel vinden. Met hun grootschalige bouw- en renovatieprojecten creëren ze een grote impact en helpen ze de Materialenbank groeien. Dat zorgt er dan weer voor dat het ook voor particulieren gemakkelijker wordt om gebruikte bouwmaterialen te kopen en verkopen.”
De Materialenbank heeft de afgelopen jaren laten zien dat ze niet alleen belangrijk is om mee het bouwafval en de CO2-uitstoot te verminderen, maar ook dat ze nog veel mogelijkheden heeft om verder te groeien. Waar de Materialenbank bij de start in 2022, 20 ton bouwmaterialen recupereerde, was dat in 2025 al 250 ton.
Wie een kijkje wil gaan nemen in de Materialenbank, kan dat doen in de Klein Dalenstraat 42, 3020 Herent.
