Leuven ontvoogd op vlak van woonkwaliteit

Donderdag 3 augustus 2017 — Vanaf 1 september 2017 kan de stad de procedure tot ongeschikt- en/of onbewoonbaarverklaring volledig zelfstandig voeren en kan de burgemeester zonder advies van de gewestelijk ambtenaar een woning ongeschikt en/of onbewoonbaar verklaren.  Leuven is hiermee de eerste gemeente van Vlaams-Brabant en de vijfde centrumstad van Vlaanderen die ontvoogd is.

De stad Leuven zet al jaren volop in op woonkwaliteitsbewaking. De dienst wonen voert sinds midden jaren ‘90 woningonderzoeken uit om de woonkwaliteit te verbeteren. Dankzij hun herstelgerichte aanpak kan de dienst voor de meeste woningen uiteindelijk een conformiteitsattest uitreiken als bewijs dat een woning voldoet aan de minimale kwaliteitsnormen van de Vlaamse Wooncode.

Bij ernstige kwaliteitsproblemen of bij eigenaars die niet meewerken, start de dienst de procedure tot ongeschikt- en/of onbewoonbaarverklaring op.  Op dit ogenblik kan de burgemeester een woning echter pas administratief ongeschikt en/of onbewoonbaar verklaren na advies van de gewestelijke ambtenaar. Enkel bij acute situaties op vlak van openbare gezondheid en openbare veiligheid heeft de burgemeester de bevoegdheid om zelfstandig op te treden.

Mogelijkheid tot ontvoogding

Door een aanpassing in de regelgeving kan een stad vrijgesteld worden van deze gewestelijke adviesverplichting als die stad een proactief woningkwaliteitsbeleid voert en bovendien over voldoende gekwalificeerde technische onderzoekers beschikt. Voor Leuven is aan beide voorwaarden voldaan.

Proactieve aanpak

De stad Leuven heeft op verschillende manieren een proactieve aanpak om de woningkwaliteit te bevorderen:

  • Er is een samenwerkingsovereenkomsten met CAW Oost-Brabant, SVK Spit en SHM Dijledal rond preventieve woonbegeleiding.
  • De stad voert woningkwaliteitsonderzoeken uit bij nieuwe inhuurnames van het sociaal verhuurkantoor.
  • Samen met OCMW Leuven en CAW Oost-Brabant bouwde de stad het Woonanker uit en stelde ze een wooncoach aan.
  • Er is een procedure opgezet om vlot meldingen over woningkwaliteitsproblemen door te geven tussen de wijkpolitie en de dienst wonen.
  • De dienst wonen geeft advies op bouwaanvragen op vlak van woningkwaliteit.
  • Er is een actieve opsporing van leegstand.
  • De stad geeft aanvullende verbeterings- en aanpassingspremies.
  • Recent werd deze proactieve aanpak op vlak van studentenhuisvesting nog verder uitgebouwd en versterkt met de opstart van de dienst woontoezicht en de uitwerking van een kotlabel.

Voldoende gekwalificeerde technische onderzoekers

De burgemeester duidde ondertussen al negen personeelsleden van de diensten wonen en woontoezicht aan als woningcontroleur. Om de deskundigheid van deze mensen te waarborgen investeert de stad in opleiding en vorming, onder andere op vlak van technische installaties, brandveiligheid, asbest, maar evenzeer rond hun eigen veiligheid als woningcontroleur.

Ontvoogd vanaf 1 september 2017

Aangezien de stad aan beide voorwaarden voldoet, besliste de gemeenteraad in maart om minister van wonen Liesbeth Homans te vragen de stad Leuven vrij te stellen. Zij besliste ondertussen, na positief advies van de Wonen-Vlaanderen, om dit verzoek in te willigen.

Door deze ontvoogding komt de verantwoordelijkheid over de procedure volledig bij de stad te liggen en wordt de procedure ook veel duidelijker voor zowel eigenaar als huurder. Er zal in de toekomst nog één woningonderzoek door één instantie gebeuren.

Wonen-Vlaanderen blijft wel bevoegd voor de controles in kader van aanvraag huursubsidie en ook de strafrechtelijke aanpak via de wooninspectie blijft bij Vlaanderen.

Cijfers bevestigen streven naar conforme woningen

Dat de stad werk maakt van woonkwaliteit, blijkt uit de cijfers voor de laatste drie jaren, die je in de bijlage vindt.  Ook de cijfers uit het recent gepubliceerde jaarverslag 2016 van Wonen-Vlaanderen bevestigen dit. Maar liefst 30 % van de door alle Vlaamse gemeenten samen uitgereikte conformiteitsattesten in de periode 2014-2016 werd in Leuven uitgereikt. Nergens in Vlaanderen verklaart de burgemeester meer woningen conform dan in Leuven.

Contacteer ons

Kathleen Lambié

afdelingshoofd bouwen, wonen en milieu